Staat van oorlog

In 1962 komt de spanning tussen Nederland en Indonesië tot een nieuw kookpunt. Ruim 1.500 Indonesische para-troepen worden gedropt, Indonesische schepen naderen de kust en vliegtuigen worden waargenomen. Er is zelfs sprake van een een op handen zijnde invasie, volgens geheime inlichtingen. Er was een concreet invasieplan van Indonesië:  Operatie Djajawidjaja. Het plan: de Nederlandse lucht- en zeeverdediging uitschakelen, Biak veroveren, 30.000 man aan land zetten en doorstoten naar Hollandia, de hoofdstad.

In januari 1962 werden vanuit Nederland steeds meer extra troepen naar Nieuw-Guinea gebracht. Ook de 43e Infanterie-compagnie van Gerard kreeg er een heel peloton bij (met name jonge dienstplichtingen).

Vanuit Hollandia voert 43inco haar taken uit, patrouilleert, beveiligt en oefent.

Op 28 mei vertrekt 43 inco naar de marinierskazerne te Manokwari. 43 inco zal ingezet worden binnen een task unit.

De Nederlandse strijdkrachten in Nieuw-Guinea opereerden niet solistisch. Zij maakten vaak deel uit van een combinatie van eenheden die snel ingezet kon worden. Deze combinatie-eenheden werden Commander Task Units (CTU) genoemd. Vaak bestonden deze uit enkele schepen, toegewezen vliegtuigen, eenheden van de Koninklijke Landmacht, Korps Mariniers en het Papua Vrijwilligers Korps (een eenheid bestaande uit goed getrainde jungle-soldaten van Papua-afkomst).
Deze CTU’s rouleerden, van gebied in gebied, in wisselende samenstellingen, om zo efficiënt mogelijk ingezet te worden.

Gerard zou met 43 inco in de zomer van 1962 worden toegevoegd aan CTU5.

Vanuit Manokwari worden de mariniers van 43 inco naar het Onin schiereiland gevlogen. Zij zijn hier om 42 inco af te lossen. Dit zouden ze in eerste instantie doen op 8 juni 1962, maar door een dysentrie-uitbraak werd dit uitgesteld tot 13 juni.

In Kokas wordt het gevechtshoofdkwartier ingenomen, hier vestigt de commandant 43 inco met zijn staf.

De reden dat de CTU hier actief is, is omdat er tussen 16 en 19 mei ca. 120 para’s gedropt zijn in de jungle.

Noemenswaardige activiteiten Inco 43/CTU5 tussen juni en augustus 1962:

21 juni
Inco 43 neemt commando over van CTU5.

23 juni
Bij Kampong Mam Boenie Boenie worden 3 para’s gevangen genomen.
Bij Pasir Poetih (Nieuw-Guinea, niet verwarren met Pasir Poetih op Java); vuurcontact 1 para gevangen genomen.

24 juni

Pasir Poethih; dag later werd hier een para neergelegd en 2 gevangen genomen.
Na nachtelijke achtervolging werd in nacht van 24 op 25 juni nabij kampong Mamoer contact gemaakt wat leidde tot vuren. Hierbij werd 1 Papua-gids gedood.

25 juni
Een gecombineerde actie van mariniers en een PVK patrouille ter sterkte van 25 man, in de omgeving kampong Pik Pik. Hierbij werden 2 para’s gevangen.

26 juni
2 para’s gevangen genomen

2 juli
na vuurgevecht werd door marinierspatrouille 2 para’s gevangen genomen, waarvan er eentje aan zijn verwondingen overleed.

9 en 10 juli
12 para’s melden zich en geven zich vrijwillig over.

13 juli
Nabij kampong Nemboektoe wordt een bivak van de para-infiltranten overvallen en hierbij worden 15 para’s gevangen genomen.

19-20 juli
Bij kampong Mam Boenie Boenie wordt een bivak ontdekt. Hierbij wordt flinke buit aan wapens en materiaal gevonden. Later volgt een kort vuurgevecht met para’s zonder resultaat.

20 juli
Wederom bij kampong Mam Boenie Boenie: een vuurgevecht met 20 para’s. 2 para’s worden gevangen genomen.

21 juli
Bij Wajatie wordt een para-eenheid overvallen. Hierbij worden 5 para’s neergelegd, 5 gevangen genomen, waarvan 3 gewond.

Eind juli werd 43 inco afgelost door een tirailleur-compagnie van de KL.

Verantwoording
Bovenstaande feiten komen uit het boek: De Marinierskrant van het verhaal, van Kolonel der mariniers b.d. G.K.R. De Roos.

Na deelname in CTU5 was het plan dat inco 43 niet zou terugkeren naar Hollandia, maar naar Manokwari zou worden gezonden.
De kazerne van 43 inco te Hollandia (MSK Sentani) werd opgeheven en overgedragen aan de Landmacht. De KL was met een heel bataljon naar Hollandia gekomen. De mariniers van 43 inco zou worden toegevoegd aan de troepen in Manokwari. Met hun mobiliteit en ervaring was dat een zeer welkome aanvulling.

Gerard gaat in augustus 1962 wèl terug naar Hollandia. Hij meldt zich bij de staf van mariniers te Hollandia. Hij wordt hier geplaatst als Sergeant Inlichtingen, zijn laatste functie in Nieuw-Guinea.

Vanaf juli 1962 was ook de hoofdstad Hollandia in hoogste staat van paraatheid. Op lichamen van gevonden para’s werden documenten gevonden met concrete aanwijzingen over geplande luchtlandingen in Hollandia. Inco 43 was elders, dus de beveiliging was in handen van de Landmacht en een extra peloton mariniers van 41 inco. Inwoners van Hollandia waren al gewend dat er veel militairen woonden, werkten en leven in hun stad, maar nu werd dit allemaal nog zichtbaarder.

Op 13-14 augustus: een luchtalarm om 01.30 vanwege overkomende vliegtuigen/parachutisten.
Op 19-20 augustus: verontrustende meldingen over gesignaleerde onderzeeërs in de Humboldt Baai.
Tussen 23-28 augustus: er werden achtergelaten rubberboten en materiaal teruggevonden, wat duidde op amfibische infiltraties.
Ca. 35 infiltranten werden in en rond Hollandia gevangen genomen in deze periode.

Rond 8-10 september keerden mijn oma en haar zoons terug naar Nederland. 10 september landden zij in Nederland. Mijn oma en haar zoons werden door een legertruck naar familie in Veenendaal gebracht. Mijn grootvader bleef tot nader order in Nieuw-Guinea.

12 september werd 43 inco opgeheven. Alle mariniers moesten volgens afspraak 1 december afgevoerd zijn. Vanaf 1 oktober werden de mariniers teruggebracht naar Nederland. Gerard ging op 28 september naar het Depot te Biak, en op 5 oktober vloog hij terug, om op 6 oktober weer voet in Nederland te zetten. Het hoofdstuk Nieuw-Guinea kwam hiermee voor onze familie tot een eind.